ویپ (VoIP) چیست ؟ – قابلیت های ویژه سیستم تلفنی Voip

تعریف خیلی ساده از مفهوم ویپ یعنی اجرای یک سیستم تلفنی بر بستر شبکه های کامپیوتری! به زبان ساده تر یعنی از همان شبکه ای که کامپیوتر ها و پرینتر ها و تجهیزات یک شرکت را به هم متصل کرده استفاده کنیم و سیستم تلفنی راه اندازی کنیم!

نگاه کمی فنی تر به ویپ (VoIP)

کلمه ویپ (به انگلیسی VoIP) در واقع اختصار عبارت (Voice Over Internet Protocol) است و به معنی انتقال صدا بر بستر شبکه است. در سیستم تلفنی ویپ خبری از سیم کشی های جداگانه نیست و تمام داده ها در زیرساخت شبکه منتقل می شوند. همچنین خبری از دستگاه های بزرگ پیچ شده به دیوار (سانترال های قدیمی و مراکز تلفن آنالوگ) نیست و تمام اطلاعات و کنترلر ها در یک سرور فیزیکی یا مجازی جای میگیرند. همچنین در اکثر سیستم های تلفنی ویپ دیگر محدودیت های وابسته به سخت افزار در کار نیستند و خبری از کارت های با حجم های مشخص نیست.

به موجب استفاده از شبکه ، سیستم تلفنی ویپ امکانات بسیار زیادی نصیب کاربران می کند ، اعم از یکپارچگی با سیستم های اتوماسیون و CRM و سیستم های داده محور ، و یا امکان استفاده از نرم افزار های تلفنی تحت پلتفرم های ویندوز ، اندروید یا iOS یا دستگاه های هوشمند دیگر…

نسل پیشرفته سیستم های ویپ امروزه کاربران را حتی از تهیه کوچکترین سخت افزار ها و تجهیزات بی نیاز کرده و سرویس های ابری (Cloud) را فراهم کرده تا همچین میزبانی های سرویس های هاستینگ ، سرویس ویپ نیز قابلیت میزبانی و هاستینگ را داشته باشد.

یه نکته خیلی جالب : میدونستید تمام نرم افزار هایی که امکان تماس صوتی یا تصویری رو به شما ارائه میدن مثل واتس اپ ، اسکایپ یا هر نرم افزار دیگه ای در واقع شکلی از سرویس ویپ رو دارن ارائه میدن که خودشون شخصی سازی کردن؟!

پس اگر به تمام این تعاریف واقع بینانه نگاه کنیم ، آینده تمام سیستم های تلفنی به سیستم های تلفنی ویپ ختم می شوند و امروزه اکثر شرکت ها و سازمان ها در حال استفاده از این تکنولوژی هستند.

نگاه دقیق تر به امکانات voip – آنچه از یک سیستم تلفنی ویپ دریافت خواهید کرد :

کمی بالاتر نگاه کوتاهی به قابلیت های یک سیستم تلفنی ویپ داشتیم. اما بیایید کمی فراتر برویم و با قابلیت هایی آشنا شویم که هم در زمان و هم در هزینه های شما صرفه جویی قابل توجهی خواهند کرد.

1. قابلیت یکپارچه سازی : امکان یکپارچه کردن سیستم تلفنی ویپ یا نرم افزار های دیگر مورد استفاده در یک شرکت یا سازمان یکی از مزایای اصلی آن محسوب می شود چرا که به این شکل شما تمام اطلاعات مورد نیاز و سوابق لازم از یک مشترک را تنها در یک صفحه خواهید دید. اطلاعاتی اعم از آخرین تماس ، آخرین اقدام ، آخرین پرداختی و تمام رویداد هایی که مورد نیاز تیم پشتیبانی یا فروش شما خواهد بود. همچنین این یکپارچه سازی به شما این امکان را خواهد داد تا برخی فرآیند ها را خودکارسازی کنید. مثلا به جای این که شماره مشترک را روی تلفن شماره گیری کنید ، تنها با یک دکمه به صورت مستقیم از داخل نرم افزار اتوماسیون خود شماره مشترک را شماره گیری کنید.
2. گزارش گیری های دقیق : اکثر سیستم های تلفنی ویپ گزارش های دقیق و کاربردی‌ای را به شما ارائه می دهند که در سنجش عملکرد کارشناسان بسیار مفید بوده و همچنین به شما کمک می کنند تا راهکار هایی برای افزایش بهره وری سیستم تلفنی تان بیندیشید. این گزارش های همچنین می توانند گلوگاه های سیستم و بیشترین درخواست ها و نیازمندی های هر واحد را به شما به صورت دقیق نشان دهند.
3. نرم افزار های کاربردی : امکان استفاده از سیستم تلفنی بر روی موبایل یا کامپیوتر یکی از مورد توجه ترین قابلیت های سیستم های تلفنی ویپ است ، جایی که یک هزینه تلفن رومیزی از شما کم کرده و به کمک یک هدست دست های کارشناس را برای استفاده از کامپیوتر و پاسخگویی به مشتری باز می گذارد. همچنین این اجازه را می دهد تا بتوانید در زمان های دورکاری بدون نیاز به هیچ تجهیزاتی پاسخگوی مشتریان و تماس گیرندگان از هر نقطه ای در دنیا باشید.
4. اتصال دفاتر بدون یک ريال هزینه : با توجه به استفاده از شبکه برای ارتباط ، سیستم تلفنی ویپ به شما این اجازه را می دهد تا دفاتر مختلف تان را به یکدیگر متصل کنید و در واقع زیرساخت تلفنی شرکت یا سازمان تان را در اختیار تمام افراد شرکت تان حتی در شعب خارج از شهر یا کشورتان قرار دهید.
5. پشتیان گیری و رفع خطا : برخلاف سیستم های آنالوگ و قدیمی ، سیستم های تلفنی ویپ امکان پشتیبان گیری دارند و میتوان از سرور ویپ به صورت جداگانه نیز پشتیبان تهیه کرد. همچنین رفع خطا در سیستم های تلفنی ویپ به واسطه رویدادنگاری (Logging) قوی بسیار ساده تر و سریع تر انجام می پذیرد.
6. کیفیت صدا : در سیستم های تلفنی ویپ از کیفیت صدای HD پشتیبانی می شود که باعث افزایش خیلی زیاد کیفیت صدا شده و صدای به مراتب واضح تر و شفاف تری را در این سیستم های شاید هستیم. همچنین به واسطه پشتیبانی از کدک های مختلف صوتی ، امکان افزایش یا کاهش کیفیت صدا بر مبنای نیازمندی یا بستر مورد استفاده امکان پذیر است.

راه اندازی سیستم های تلفنی ویپ

راه اندازی یک سیستم تلفنی ویپ عموما نیازمند برخی پیش نیاز ها و سخت افزارهاست. بسته به نوع سیستم تلفنی ویپی که قصد راه اندازی آن را دارید این پیش نیاز ها کمی متفاوت هستند اما به صورت کلی و پایه ای بین اکثر سیستم های تلفنی ویپ این پیش نیاز ها مشترک هستند. برای راه اندازی سیستم های تلفنی ویپ عمدتا از یک مبدل خطوط شهری آنالوگ یا دیجیتال ، از یک سرور اختصاصی یا معمولی و از تلفن های آی پی استفاده می شود. همچنین بسته به نیاز های سازمان ممکن است از مبدل های آی پی به آنالوگ یا دستگاه های مشابه دیگری نیز استفاده کرد.

در سیستم های تلفنی ویپ از چه تجهیزاتی استفاده می شود؟

با توجه به وجود انواع زیرساخت ها در سیستم های مخابراتی ، سیستم های تلفنی ویپ نیز از انواع تجهیزات برای دریافت و ارسال داده ها استفاده می کنند. برخی از این تجیهزات را در زیر نام می بریم و اشاره کوتاهی به عملکرد آن ها خواهیم داشت:

• گیتوی های آنالوگ (FXO) : این دسته از تجهیزات دستگاه هایی شبیه مودم هستند که کار تبدیل سیگنال های خطوط شهری آنالوگ به داده های قابل فهم توسط سرور را به عهده دارند. این دستگاه ها عمدتا برای خطوط تلفنی 8 رقمی آنالوگ به کار می روند و امروزه با روی کار آمدن تکنولوژی های جدید از خطوط تلفنی در حال کمرنگ تر شدن هستند.
• مودم های E1/PRI : مودم هایی برای خطوطی از جنس E1 که به صورت عمومی به نام دیجیتال هم معروف هستند. این خطوط به صورت زوج سیم مسی توسط مخابرات ارائه می شدند و از 2 مودم جداگانه استفاده می کردند. یک مودم که به مودم .biz معروف بود و مودم دیگر که همان مودم E1 بود. خروجی این مودم مجدد به سرور متصل می شود و ارتباط به این شکل برقرار می شود. خطوط E1 عمدتا امکان ارائه 30 تماس همزمان را در زیرساخت مخابراتی ایران دارند.
• مودم های SIP Trunk : مودم هایی که به عنوان مودم های SHDSL هم معروف هستند و در واقع می توان آن ها را تکنولوژی جدید خطوط E1 دانست که امروزه توسط مخابرات عرضه می شوند. ورودی این مودم هم زوج سیم مسی دیتا هست که از طریق مودم سیپ ترانک یک ارتباط Bridge بین سرور و مخابرات برقرار می شود. خطوط SIP Trunk هم مثل خطوط E1 امکان ارائه 30 تماس همزمان بر بستر مخابراتی ایران را دارند. یک نکته مهم و جالب در مورد خطوط سیپ ترانک این است که این خطوط بر بستر های فیبر و رادیو و به صورت کلی بر هر شکل از بستر های شبکه قابل ارائه هستند و ارائه آن بر روی سیم مسی تقریبا قدیمی ترین شکل ممکن است.
• گیتوی های ATA یا FXS : کاربری این نوع از گیتوی ها دقیقا برعکس گیتوی های آنالوگ خطوط شهری است ، یعنی این گیتوی ها داده های دریافتی از سیستم تلفنی ویپ را به سیگنال های آنالوگ تبدیل می کنند. این گیتوی ها عمدتا برای اتصال دستگاه های فکس یا تلفن های بی سیم آنالوگ مورد استفاده قرار می گیرند. البته به صورت کلی پیشنهاد می شود حدالامکان از مبدل های ویپ به آنالوگ در سیستم های تلفنی ویپ استفاده نشود.
• تلفن های ویپ (VoIP) : تلفن های مورد استفاده در سیستم تلفنی ویپ که از ارتباط شبکه استفاده می کنند و به سرور ویپ متصل می شوند. تلفن های IP انواع متفاوتی دارند شامل تلفن های کارمندی ساده ، تلفن های ویدیویی ، تلفن های اندرویدی و صفحه لمسی و …. که هر کدام بسته به نوع و محل استفاده مزایا و ویژگی های خاص خود را دارند.
• تجهیزات خاص : در کنار تمام تجهیزات استاندارد ذکر شده در بالا ، در سیستم های تلفن ویپ از برخی تجهیزات خاص نیز استفاده می شود. مثلا دربازکن های ویپ ، دوربین های مداربسته ویپ ، تجهیزات خانه هوشمند ویپ و بسیاری تجهیزات دیگر که در برخی سیستم ها و سازمان ها استفاده شده و عمدتا سعی در یکپارچه سازی تجیهزات تحت یک سیستم واحد را دارند.

خط ویپ مخابراتی – خط سیپ ترانک چهار رقمی،  پنج رقمی یا هشت رقمی

امروز یکی از بزرگترین عرضه کننده های خطوط ویپ ، خود سازمان مخابرات کشور است که خطوط ویپ را در قالب سرویس هایی مثل خطوط پنج رقمی ، خطوط 5 به 8 و خطوط تل سی ارائه می دهد. برای راه اندازی سیستم های تلفنی ویپ یکی از بهترین و به صرفه ترین سرویس های خط سیپ ترانک (SIP Trunk) ، استفاده از خطوط ویپ مخابراتی است چرا که هم هزینه کمتری را متوجه مصرف کننده می کند و هم قابلیت هایی مثل سه صفر آخر را ارائه می دهد. به علاوه پس از راه اندازی معمولا دردسرهایی مثل قطعی های مکرر و از کار افتادن بستر را کمتر در خطوط ویپ مخابراتی شاهد هستیم.

چگونه خط ویپ مخابراتی ( چهار رقمی ، پنج رقمی یا هشت رقمی ) تهیه کنیم؟

تهیه خط ویپ مخابرات کار بسیار پیچیده ای نیست. کافی است با در دست داشتن مدارک زیر به ساختمان مخابرات منطقه ( دقت کنید که ساختمان مخابرات و نه مرکز امور مشترکین ) مراجعه کنید و درخواست خط سیپ ترانک مخابراتی را ارائه دهید.

مدارک مورد نیاز :

• تقاضانامه (درخواست) رسمی شرکت بر روی سربرگ شرکت
• تصویر اساسنامهشرکت و مدارک ثبت شرکت
• آگهی آخرین روزنامه رسمی که کمتر از 2 سال از آن گذشته باشد (برای ارگانهای دولتی نیاز نمی باشد)
• آخرین آگهی تغییرات شرکت در روزنامه رسمی برای ثبت خط تلفن مخابرات
• معرفی نامه متقاضی (یا مراجعه کننده) که ممهور به مهرشرکت و به امضاء صاحبان امضا رسیده باشد
• کپی شناسنامه مدیر عامل و نماینده شرکت
• ارائه فرم کد اقتصادی

خط تلفن اینترنتی

خطوط تلفن اینترنتی که امروزه بسیار تبلیغ آن را به خصوص در سایت های سرویس دهنده های اینترنتی مشاهده می کنیم در واقع همان خطوط سیپ ترانک هستند که بر بستر اینترنت سازمان شما به شما ارائه می شوند. این خطوط نیز ماهیتی مشابه خطوط ویپ مخابرتی دارند با این تقاوت که بر روی بستر اینترنت و نه زوج سیم مخابراتی عرضه می شوند. خطوط اینترنتی نیز قابلیت تهیه در حجم های بالا را ( عمدتا تا 30 تماس همزمان ) دارند.

در سیستم های تلفنی ویپ از چه سرور هایی استفاده می شود؟

به صورت کلی سرور های ویپ به دو دسته کلی تقسیم می شوند. سرور های سخت افزاری و سرور های نرم افزاری. تفاوت این دو مدل دقیقا از نامشان پیداست.

• سرور های سخت افزاری : این سرور ها از سخت افزار های خاص بهره می گیرند و الزاما باید از سخت افزار های پشتیبانی شده توسط شرکت ارائه دهنده استفاده کرد. مثلا یکی از این سرور های سخت افزاری سیستم تلفنی شرکت Mitel یا Avaya است. این شرکت ها از سرور ، تلفن ها و حتی کارت های ورودی خاص خودشان استفاده می کنند و شما را مجبور به استفاده انحصاری از تجهیزات خودشان می نمایند.
• سرور های نرم افزاری : این سرور ها هیچ سخت افزار خاصی ندارند و بر روی هر سیستمی به صورت نرم افزاری قابل نصب بوده و اکثر آن ها از تمام تجهیزات ویپ پشتیبانی می کنند. سرور های نرم افزاری ویپ اکثرا رایگان هستند ولی در بین آن ها نسخه های خاصی مثل 3CX هم وجود دارند که به خاطر قابلیت های خاصی که ارائه می دهند از شما هزینه هایی در قالب لایسنس 3CX دریافت می کنند ولی کماکان از تمام تجهیزات پشتیبانی می کنند.

چگونه یک سیستم تلفنی ویپ (Voip) انتخاب کنیم؟

با توجه به نیاز روزافزون تمام کسب و کار ها به مدرن شدن و استفاده از سیستم های به روز ، هر کسب و کاری نهایتا روزی به یک سیستم تلفنی ویپ نیاز خواهد داشت. اما سوال پرتکرار بسیاری از مدیران و کارشناسان این است که از چه سیستم تلفنی ای استفاده کنم؟ قصد داریم نگاه کوتاهی داشته باشیم به ملاک هایی که ما را در انتخاب یک سیستم تلفنی ویپ یاری خواهد کرد.

نیاز به یکپارچه سازی؟

یکی از مهم ترین معیار های انتخاب سیستم تلفنی انتظار ما برای یکپارچگی آن با دیگر سیستم ها از جمله اتوماسیون و سی آر ام است. در این صورت باید نیازمندی های سیستم مقصد و نوع ارتباط پشتیبانی شده توسط آن را نیز بررسی کرد. همچنین باید راهکاری با کمترین دردسر را انتخاب کرد.

نیاز به دورکاری؟

در صورتی که قصد داریم از سیستم تلفنی برای دورکاری نیز استفاده کنیم بسیار مهم است که نرم افزار های مورد استفاده به خوبی در خارج از شبکه داخلی نیز سرویس دهی کنند. همچنین کیفیت صدا و ارتباط نیز دچار مشکل نشود و امکان استفاده به راحتی میسر باشد.

هزینه ؟

هزینه همواره یک معیار بسیار مهم برای انتخاب بوده است. با توجه به میزان هزینه پیش بینی شده می توان یک سیستم تلفنی انتخاب کرد. از سیستم های تلفنی رایگان گرفته تا سیستم های ویپ سخت افزاری هر کدام شامل هزینه هایی برای نصب و البته نگه داری است که پیش بینی این مسئله قبل از راه اندازی بسیار مهم است.

انحصاری بودن؟

در صورت استفاده از سیستم های سخت افزاری که انحصاری هستند هر یک از کارت های ورودی خطوط به سیستم چندین برابر گیتوی های معمولی هزینه خواهد داشت. همچنین تعداد داخلی ها بر اساس کارت های نصب شده تعیین می شوند و با اضافه شدن داخلی ها نیاز به افزایش کارت ها خواهید داشت. پس به بستری که از ابتدا می سازید خیلی باید دقت کنید.

البته علاوه بر موارد ذکر شده در بالا موارد بسیار دیگری می تواند در انتخاب تاثیرگذار باشد که بر اساس هر شکل از کسب و کاری متفاوت است اما به صورت کلی پیشنهاد می شود قبل از انتخاب یک سیستم تلفنی حتما از چند کارشناس مشاوره دریافت کنید و مقایسه بی طرف انجام دهید تا بهترین گزینه را انتخاب کنید.

در صورت تمایل برای دریافت مشاوره رایگان می توانید با ما تماس بگیرید یا فرم تماس با ما را پر کنید تا با شما تماس بگیریم.

منبع : آوای نوید یام ، تدی مگردچیان